Berichten

punt

Einde strafproces decembermoorden ingezet

Vandaag  maakte de Krijgsraad, onder leiding van Cynthia Valstein-Montnor bekend, dat het strafproces naar de decembermoorden van 1982 wordt hervat.  Met deze uitspraak wordt de amnestiewet die in 2012 door de Nationale Assemblee is aangenomen terzijde gelegd.  Naar verwachting zal op 30 juni a.s. begonnen worden met de strafeis tegen Desi Bouterse, de hoofdverdachte en de 20 andere verdachten.

In mei 2012 besluit de Krijgsraad het strafproces te schorsen, tot er een besluit is genomen over de inmenging in de strafzaak, het aannemen van de  amnestiewet terwijl de zaak al liep. 

Op 27 november 2015 geeft het Hof van Justitie  op verzoek van de nabestaanden bevel aan het Openbaar Ministerie tot verdere vervolging van het strafproces en heft daarmee de schorsing op.

Nu er tot strafvervolging wordt overgegaan kunnen de nabestaanden zich ook voegen, een schadeclaim indienen, in het strafproces. Tot nu toe mochten de nabestaanden zich alleen voegen in de zaak van Roy Ritfeld, die hoger beroep had aangetekend.  Vanaf nu mogen zij zich in alle zaken van het strafproces voegen.  Zij zijn ook gevraagd om bewijslast te helpen leveren.

Irvin Kanhai, advocaat van hoofdverdachte Desi Bouterse en diverse andere verdachten in het lang voortslepende 8 decemberstrafproces, zegt vanochtend, vrijdag 10 juni 2016, op Starnieuws, verrast te zijn met de uitspraak gisteren van de Krijgsraad. Hij meent dat de Krijgsraad niet voorbij kan gaan aan de gewijzigde Amnestiewet die op 4 april 2012 is aangenomen in De Nationale Assemblee en een dag later van kracht werd.

Hij zal alle juridische mogelijkheden inzetten om het besluit van de Krijgsraad om de schorsing op te heffen in het 8 decemberproces aan te vechten.

Kanhai beweert, dat het vonnis van de Krijgsraad van 11 mei 2012 nog recht overeind staat. De Krijgsraad had toen gesteld, dat eerst de prealabele vraag beantwoord moest worden of er geen sprake van inmenging is in een zaak die aanhangig is gemaakt bij de rechter. Die vraag is volgens Kanhai nog niet beantwoord.

Bij alle wetten die aangenomen worden vindt volgens hem inmenging plaats. ‘De wetten zijn juist bedoeld om in te grijpen in zaken om regulerend op te treden‘, stelt de raadsman.

Hij zal in elk geval in beroep gaan tegen het besluit van de Krijgsraad. Daarnaast zal hij op de zitting van 30 juni excepties opwerpen. Kanhai haalt aan, dat in de Krijgsraad ook nieuwe rechters zijn, die het proces niet meegemaakt hebben. De advocaat vindt dat het belangrijk is dat rechters de getuigen gehoord hebben. Hij vindt wel, dat het inderdaad te lang duurt om het Constitutioneel Hof in te stellen. Dat is een minpunt, stelt de advocaat.

Kanhai blijft erbij, dat het Openbaar Ministerie in deze zaak niet ontvankelijk is, door de Amnestiewet. De advocaat-generaal kan besluiten om geen strafeis te stellen. Hij kan ook vrijspraak vragen, maar uiteindelijk beslist de rechtbank. Met de uitspraak van de Krijgsraad is volgens Kanhai een ernstige situatie ontstaan, waarbij de rechtsstaat en de openbare orde in gevaar worden gebracht. Hij zal in na overleg met zijn cliënten zijn verdere strategie bepalen. ‘Maar, ik ga alle laden opentrekken.’

 

punt

Strafproces 8 decembermoorden wordt hervat

Het strafproces naar de 8 Decembermoorden zal op 4 maart worden hervat. Zo meldt Radio ABC op basis van betrouwbare bronnen bij het Openbaar Ministerie (OM).

In 2012 werd de omstreden amnestiewet  door het  Surinaamse parlement aangenomen en werd het strafproces gestaakt. De amnestiewet werd aangenomen vlak voor het moment van de strafeis. Nu het Hof van Justitie heeft bepaald dat de zaak moet worden hervat, zal de krijgsraad in maart beginnen, waar het was geëindigd, namelijk bij de bekendmaking van de strafeis tegen 21 van de 25 verdachten, waaronder de hoofdverdachte Desi Bouterse. In de zaak tegen Marcel Zeeuw (61) zal door zijn overlijden op 12 september 2015 geen einduitspraak komen.

3 van de 25 verdachten: Badrissein Sital, Harvey Naarendorp en John Hardjoprajitno zijn nog niet gehoord. In 1982 waren ze geen militair maar minister en moeten daarom voor een kantonrechter verschijnen. Het Hof van Justitie heeft voor die strafzaak nog geen kantonrechter aangewezen.

punt

Schorsing strafproces 8 decembermoorden

Op 11 mei 2012 wordt op de 53ste zitting van de Krijgsraad duidelijk of het strafproces naar de 8 decembermoorden doorgaat, stopt of wordt aangehouden tot er een Constitutioneel Hof is geinstalleerd in Suriname.

Voor de zitting van vandaag die om 09.30/14.30 uur staat gepland zijn de 22 verdachten opgeroepen: hoofdverdachte Desi Bouterse, legerleider op 8 december 1982, Arthy Gorré, voormalig commandant van het elitekorps Echo Compagnie, de toenmalige officier Etienne Boerenveen en voormalig militaire topper Jimmy Stolk, indertijd directeur van de penitentiaire inrichting Santo Boma.

Lees meer

punt

Tekst petitie intrekking amnestiewet

Op dinsdag 8 mei 2012 boden ruim 1000 Surinamers aan het parlement een petitie aan. Ze maken zich ernstig zorgen om de rechtstaat en eisen intrekking van de onlangs aangenomen amnestiewet. Bij afwezigheid van de parlementsvoorzitter werd de petitie in ontvangst genomen door onder-voorzitter Ruth Wijdenbosch.

Tekst petitie:
Aan de Voorzitter van de Nationale Assemblee van de Republiek Suriname
Exellentie Mw. Drs. J. Simons
Onafhankelijkheidsplein
Paramaribo

Paramaribo, 8 mei 2012
Betreft : Petitie

Excellentie
Onderhavige petitie wordt uiteraard ingediend krachtens ons recht daartoe ingevolge art 22 lid 1 van de Grondwet van Suriname.

Met grote mate van bezorgdheid heeft het Comite Behoud Democratische Rechtsstaat Suriname kennis genomen van de indiening en aanname van de Armnestiewet 2012.

Het behoeft geen betoog dat de aangenomen Amnestiewet 2012 niet alleen in strijd is met de beginselen binnen het formeel en materieel strafrecht, zoals die gelden binnen de Surinaamse rechtsorde, maar tevens indruist tegen de grondbeginselen zoals die vastgelegd zijn in de Grondwet van de Republiek Suriname.
lmmers, als wij de preambule van de Grondwet van de Republiek Suriname raadplegen, dan zien wij dat de Staat Suriname de “….plicht (heeft) de principes van … democratie alsmede de fundamentele rechten en vrijheden vd mens te eerbiedigen en te waarborgen …”.

ln artikel 1 van de Grondwet wordt dit verder bekrachtigd door te stellen dat de Republiek Suriname “… een democratische Staat (is) gebaseerd op de …eerbiediging en waarborging van fundamentele rechten en vrijheden…”.

Door de aanname van deze wet door uw college, ontkomt het Comité er niet aan te moeten constateren dat de democratische rechtsstaat Suriname, zoals bedoeld wordt in de Grondwet, onder zeer ernstige druk is komen te staan.

Het Comité spreekt verder haar ernstige verontrusting uit over de naleving van de mensenrechten zoals die vervat zijn in de internationale en regionale mensenrechtenverdragen waar de democratische rechtsstaat Suriname zich aan gecommitteerd heeft deze na te zullen leven.

ln dit kader gedenkt het Comite in het bijzonder de nabestaanden van het 8 Decemberstrafproces die al bijkans 30 jaar lang op zoek zijn naar gerechtigheid.
De in deze wet opgenomen zinsnede die de 15 slachtoffers van 8 december 1982 criminaliseert, is in het bijzonder onacceptabel voor de nabestaanden.

Het Comite is derhalve van oordeel dat het niet alleen zeer onrechtvaardig zal zijn om deze groep van Surinaamse burgers voor de tweede keer tot slachtoffer te maken, maar dat deze daad ook indruist tegen al de internationale mensenrechtenverdragen waar, uw college ook mede haar goedkeuring aan heeft gegeven, waardoor voor de burgers van de democratische rechtsstaat Suriname fundamentele rechten zijn ontstaan.

Het zal u ongetwijfeld duidelijk zijn dat u medegegeven wordt dat vanwege de huidige zorgwekkende ontwikkelingen het rechtsgevoel, zoals dat ervaren wordt binnen de samenleving, ernstig in het geding is al dan niet geschonden.

Het Comite doet bijgevolg een ernstig en doch dringend beroep op u en uw college om alle u ten dienste staande mogelijkheden c.q. middelen aan te wenden om deze wet op zo kort mogelijke termijn in te doen trekken.

Het Comité Behoud Democratische Rechtsstaat Suriname zal de ontwikkelingen nauwgezet blijven volgen en waar nodig op vreedzame wijze haar misnoegen ten aanzien van deze aanslag op de democratische rechtsstaat Suriname blijven uiten.

De geloofwaardigheid van de toebedeling van gerechtigheid aan de gemeenschap als geheel en elke burger individueel is in deze aan de orde.

Reeds de grote Romeinse rechtsgeleerde Ulpianus had al in zijn felle rede voor de Senaat van Rome het volgende gezegd toen hij de verdediging voerde voor de berechting van de Koning van Macedonie : “Fiat justitia Ruat Caelum”, ‘Laat Gerechtigheid geschieden ook al komen de hemelen naar beneden’.

Namens het Comité Behoud Democratische Rechtstaat Suriname,

Betty Goede -Jong-A-Lim (Organisatie voor Gerechtigheid en Vrede)
Wilgo Valies (Bond van Lerararen)

Het comité bestaat uit:
Organisatie voor Gerechtigheid en Vrede
Stichting 8 december 1982
Moiwana ’86 Mensenrechtenorganisatie
Inter Religieuze Raad van Suriname (IRIS)
Comité Christelijke Kerken (CCK)
C-47
Staatsolie Werknemers Organisatie
RBC Werknenters Crganisatie
SDSM Werknemers Organisatie
Bond Personeel RGD
Bond Personeel BVGS
Tjin A Kwie Werknemers Organisatie
Bond van Leraren (BVL)
Particulieren in Moengo
ORWASS Werknemers Organisatie
Varossieau Werknemers Organisatie
Hakrinbank Arbeiders Bond
Torarica Arbeiders Bond
Federatie van Agrariers en Landarbeiders (FAL)
De West Werknemers 0rganisatie (DWWO)
Progressieve Werknemers Organisatie (PWO)
Algemeen Bureau voor de Statistiek Werknemers Organisatie (ABSWO)
Jongeren tegen Amnestie
RedSu Surinaamse studenten

punt

Amnestiewet 2012 in stemming

De amnestiewet werd woensdag 4 april 2012 – ca. 22.00 / 03.00 uur in het parlement aangenomen met 28 stemmen voor  en 12 stemmen tegen.

Hier volgen de namen van de voor-  en tegenstemmers. Een aantal leden was aanwezig, maar verliet de zaal toen er gestemd werd en een aantal leden was in het buitenland die namen worden hier ook vermeld.

VOORSTEMMERS:

Amzad Abdoel

Lesley Artist

Walter Bonjasky

Melvin Bouva

Ronnie Brunswijk

Diepakkoemar Chitan

Martha Djojoseparto

Rachied Doekhie

Finisie Frederik

Stuart Jabini

Ramses Kajoeramari

Soetimin Marsidih

André Misiekaba

Nasiebhoesein Moesafierhoesein

Anton Paal

Charles Pahlad

Ricardo Panka

Rabin Parmessar

Henk Ramnandanlal

Hendrik Sakimin

Jennifer Simons

Paul Somohardjo

Ronny Tamsiran

Remi Ternadi

Theo Vishnudatt

Oesman Wangsanbesari

Jenny Wasidikromo

Refano Wongsoredjo

 

TEGENSTEMMERS:

Guno Castelen

Asiskumar Gajadien

Sheilindra Girjasingh

Winston Jessurun

Mahinder Jogi

Ganeshkoemar Kandhai

Patrick Kensenhuis

Radjkoemar Randjitsingh

Chandrikapersad Santokhi

Lekhram Soerdjan

Ronald Venetiaan

Ruth Wijdenbosch

 

NIET AANWEZIG – verlieten de zaal

Ronny Asabina

Noreen Cheung

Prem Lachman

Harish Monorath

Rudolf Zeeman

 

AFWEZIG – in het buitenland

Waldie Ajaiso

Marius Bee

Carl Breeveld

Diana Pokie

Mahinder Rathipal

Arthur Tjin-A-Tsoi

 

 

 

 

punt

Parlement buigt zich over amnestiewet

Op maandag 2 april 2012 staat de ontwerpwet Amnestie weer op de agenda van het Surinaamse parlement. In totaal 30 leden tekenen de presentielijst. Omstreeks 11.45 uur Surinaamse tijd – Nederlandse tijd: 16.45 uur wordt de vergadering door parlementsvoorzitter Jenny Simons geopend om kort daarna weer te worden geschorst. De spanningen en verdeeldheid in het parlement zijn hoorbaar, er is veel rumoer. Ik luister via radio Boskopu, het radiostation dat alle parlementsvergaderingen integraal uitzendt.

De president, vice-president en de ministers zijn niet aanwezig.

De sprekers brengen hun meningen en standpunten op een heftige manier naar voren. Begrijpelijk, want de gebeurtenissen rond 8 december 1982 houden al 30 jaar de Surinaamse samenleving in de greep en hebben de samenleving ernstig verscheurd.

De tegenstanders van de wet noemen het een zwarte dag, een dag waarop de grondwet weer zal worden vertrapt.  Het parlement moet geen orgaan worden dat mensen uit de gevangenis houdt en straffeloosheid goedkeurt. Er kan en mag maar één ding met het wetsvoorstel gebeuren en dat is: het  intrekken. Het heeft anders verregaande consequenties voor de nationale – en internationale rechtsorde, ook omdat in de grondwet staat dat het verboden is in te grijpen wanneer een rechtzaak loopt. Hoewel het parlement het recht heeft wetsvoorstellen in te dienen, geldt het niet voor zaken die rond 8 december 1982 spelen. Dat waren mensenrechtenschendingen en daar kan je geen wetsvoorstellen voor indienen, daarvoor geldt amnestie niet.

Slachtoffers zijn van hun bed gelicht of zaten gevangen, waren ongewapend, vormden geen enkel gevaar op moment dat ze werden opgehaald. Waar is de bewijslast dat ze subversief bezig waren? Dat  onderzoek is  gaande. Alleen het strafproces zal ons de nodige en benodigde informatie verschaffen, aldus de tegenstanders. In het wetsvoorstel staat bovendien niet hoe de rechterlijke macht zal worden ondersteund. Ze willen garanties voor de rechtstaat. Geen enkele wet, geen enkel parlement mag de rechterlijke macht hinderen. Er is geen aanleiding voor amnestie, het staatsbelang wordt niet gediend.

De voorstanders vinden wel dat er sprake is van staatsbelang . Bovendien is de wet al eerder goedgekeurd, ze hebben alleen de periode uitgebreid, zegt Anton Paal, één van de indieners. ( Uitbreiding periode: 25 februari 1980 – 1 januari 1992 ) Ze pleiten voor de wet omdat het in nationaal belang is rust en stabiliteit te handhaven. Zij zeggen de eenheid in het land voor ogen te hebben en willen dat de merkbare verdeeldheid wordt weggehaald. Met de waarheidscommissie, die onlangs nog aan het wetsvoorstel is toegevoegd, willen ze tot nationale verzoening komen, want  alleen in eenheid kan er aan welvaart en welzijn worden gewerkt. Er wordt niet voor niets over ongestoorde ontwikkeling in het ontwerp gesproken. Deze positieve ontwikkelingen moeten niet gestoord worden. Een andere positieve ontwikkeling die genoemd wordt is dat de KLM weer frequent op Paramaribo vliegt in een Boeing 747. Rumoer in de zaal.

Interrupties: verschillende sprekers vinden dat de voorstanders van de wet een verkeerde voorsteling van zaken geven. Niemand is tegen ontwikkeling. Bovendien worden zaken nu geclaimd, terwijl veel ontwikkelingen al ingezet zijn bij voorgaande regeringen. Ontwikkeling heeft niets met amnestie te maken en die zaken met elkaar in verband brengen geeft een verkeerde voorstelling van zaken. Het lijkt wel, dat als je het niet eens bent met amnestie, dat je bang moet zijn voor je leven.  Het wordt nu als een bedreiging gebracht. Waar zou de verstoring, waarover men spreekt en waar de wet voor nodig is, uit zijn ontstaan? Als de sprekers over meer informatie beschikken, moeten ze die maar delen met het parlement. Er was geen onrust in het land, die is ontstaan door de inbreng van amnestie vlak voor de uitspraak van de Krijgsraad over de decembermoorden van 1982.  Vooral de haast die daarmee gepaard gaat maakt onrustig.

Er wordt melding van gemaakt dat zelfs vandaag in het parlement bedreigingen geuit zijn om mensen bang te maken. Parlementariër Bouva zou kunnen getuigen, zegt parlementariër Ruth Wijdenbosch. Bouva zegt niets bedreigends te hebben gehoord. Er zou gezegd zijn w’o batting, we slaan hem in mekaar – maar Bouva zegt dat hij gehoord heeft oen’ debatting, we gaan met hem debatteren.

Herhaaldelijk gaat de discussie over december 1982 en de jaren erna. Getuigenissen over hoe er in grote angst werd geleefd, hoe levens werden bedreigd en studenten werden afgeranseld. Niet iedereen had toen die bescherming die een rechtstaat je kan verschaffen. Simons, de parlementsvoorzitter, merkt op dat heel veel mensen ervaringen hebben opgedaan in die periode, dat zou misschien iets voor de waarheidscommissie kunnen zijn, suggereert ze.

Er zijn ook vragen. Over de juridische positie van de slachtoffers die op en rond  8 december 1982 zijn omgekomen. Hoe staatsgevaarlijk waren ze? De slachtoffers zijn van hun bed gelicht of zaten in de gevangenis. Ze waren ongewapend, vormden geen enkel gevaar op moment van gevangenneming. Waar is de bewijslast dat ze subversief bezig waren? Dat onderzoek is nu gaande en wordt door de amnestiewet verstoord. De vraag wordt gesteld wat de juridische status is van de 15 omgekomenen.  Uit het  autopsierapport is al duidelijk geworden dat de slachtoffers zijn mishandeld en vermoord.

Dit strafproces gaat niet over moord benadrukt Venetiaan, maar over wie de moordenaars waren en wie niet. Het is een belediging naar de families en nabestaanden om het proces te doorkruisen, vinden de tegenstanders.

Verder wil men weten of de betrokkenen, de verdachten en nabestaanden, zijn gehoord door de Commissie van Rapporteurs. Bekend is dat verdachten Ritfeld, Rozendaal en Carbiere geen amnestie willen, dat zij het oordeel van de rechter willen afwachten. Uit de strafzaak zal mogelijk blijken dat sommige verdachten onschuldig zijn en dat recht, het verschoningsrecht, wordt ze door amnestie ontnomen. Er is nog enige discussie over de waarheidscommissie, over de samenstelling, de reglementen, de effectiviteit of er eerst een waarheidscommissie moet komen en daarna amnestie of andersom. In het wetsvoorstel staat dat er direct na goedkeuring van de amnestiewet een waarheidscommissie moet worden ingesteld.

De leden komen in deze vergadering niet nader tot elkaar en blijven in alle opzichten lijnrecht tegenover elkaar staan. Dat zal morgenochtend 3 april 2012 om 09.00/ 14.00 uur het tijdstip waarop de vergadering wordt voortgezet, niet anders zijn. Het voornemen is morgen tot een standpunt over de amnestiewet te komen. Voorzitter Simons doet een dringende oproep om in de spreektijd morgen, niet weer in herhaling te vallen.

einde vergadering: 18.07/23.07 uur

Noot: in 2007 was er ook al  discussie over de annestiewet daarover heb ik bericht in Amnestie en strafproces in april 2007.  Interessant om in dit kader terug te lezen.